محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
457
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
ديگر قاضى الجماعه ابو القاسم محمد بن احمد الشريفى الحسينى است . به سال 697 ه متولد شده و در سال 760 ه / 1358 م در غرناطه وفات كرده است . چندى رياست قضاة را به عهده داشت و علاوه بر حذاقتش در حديث و فقه شاعرى توانا بود . در عروض و ديگر مسائل ادبى صاحب آثار است . اشعارش را در ديوانى كه آن را « جهد المقل » ناميده است گرد آورده . « 4 » ديگر ابو جعفر احمد بن على بن محمد بن خاتمة الانصارى است . در سال 724 ه در المريه متولد شد و به سال 770 ه / 1369 م درگذشت . اديب و شاعرى مبرز بود . ابن الخطيب در « الاحاطه » شرح حال او را آورده است و نيروى ادراك و قوت ذهن و قريحهء نيكوى او را ستوده است . و در كتاب ديگر خود موسوم به « التاج المحلى » شعرش را چون مرواريد و كلامش را چون گوهر شمرده و او را سرآمد راويان و حفاظ دانسته است . ابن خاتمه در پيرامون زادگاه خود المريه كتابى نوشته موسوم به « مزية المرية على غيرها من البلاد الاندلسيه » . و در باب طاعونى كه در سال 749 ه / 1348 م اندلس را درهم فروكوفت رسالهاى نوشته بدين عنوان « تحصيل غرض القاصد فى تفصيل المرض الوافد » « 5 » . ديوان شعرش در كتابخانهء اسكوريال موجود است . من لم يشاهد موقفا لفراق * لم يدر كيف توله العشاق ان كنت لم تره فسائل من رأى * يخبرك عن ولهى و عن اشواقى « 6 » ميان ابن خاتمه و ابن الخطيب هنگامى كه ابن الخطيب مجبور شده بود اندلس را ترك گويد مكاتبات دوستانه بوده است .
--> ( 4 ) . نفح الطيب ج 3 / ص 107 . ( 5 ) . از اين رساله نسخهاى در كتابخانهء اسكوريال ( به شماره 1785 الغزيرى ) موجود است . ( 6 ) . براى اشعار او رجوع كنيد به الاحاطه ج 1 / ص 252 - 254 و 255 - 257 .